Sáng ngày 5/11/2024 tại Phân hiệu Học viện Hành chính Quốc gia tại Thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức Hội thảo khoa học “Thực trạng và những vấn đề đặt ra về thể chế, chính sách, tổ chức bộ máy, nguồn nhân lực, quy trình nghiệp vụ hành chính trong bối cảnh xây dựng chính phủ điện tử hướng tới chính phủ số ở Việt Nam”. Hội thảo nằm trong chương trình thuộc Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Quốc gia do NGƯT.PGS.TS. Nguyễn Văn Hậu, Chánh Văn phòng Học viện; TS. Đặng Thành Lê, Viện trưởng Viện Nghiên cứu khoa học hành chính đồng chủ trì Hội thảo. Hội thảo được tổ chức dưới hình thức trực tiếp và trực tuyến.
Dự Hội thảo, về phía đại biểu khách mời, có PGS.TS. Nguyễn Duy Bắc, Phó Giám đốc thường trực Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; NGƯT.PGS.TS. Triệu Văn Cường, Thứ trưởng Bộ Nội vụ; NGƯT.GS.TS, Thiếu tướng, Nguyễn Đắc Hoan, Giám đốc Học viện Cảnh sát; TS. Đặng Xuân Hoan, Nguyên Tổng Thư ký Hội đồng Quốc gia Giáo dục và Phát triển nhân lực, Nguyên Giám đốc Học viện Hành chính Quốc gia; TS. Đinh Đức Thiện, Hiệu trưởng trường Bồi dưỡng Cán bộ Bộ Thông tin và Truyền thông; ThS. Nguyễn Thị Thu Hiền, Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Tây Ninh; ThS. Võ Thị Trung Trinh, Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số Thành phố Hồ Chí Minh; Ông Lê Nguyễn Trường Giang, Viện trưởng Viện Chuyển đổi số Quốc gia; TS. Nguyễn Văn Trúc, Giám đốc Trung tâm đào tạo và hỗ trợ phát triển thị trường công nghệ, Bộ Khoa học và Công nghệ.
Về phía Học viện Hành chính Quốc gia, có TS. Lại Đức Vượng, Phó Giám đốc Học viện Hành chính Quốc gia; NGƯT.PGS.TS. Nguyễn Thị Thu Vân, Phó Bí thư Đảng ủy, Trưởng khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng.
Về phía Phân hiệu Học viện Hành chính Quốc gia, có PGS.TS. Huỳnh Văn Thới, nguyên Quyền Giám đốc Phân hiệu; TS. Nguyễn Thị Phương, Phó Giám đốc Phân hiệu; lãnh đạo một số đơn vị, phòng, khoa thuộc Phân hiệu và đông đảo cán bộ, giảng viên của Phân hiệu.
Quang cảnh buổi Hội thảo
Nghị quyết số 52 – NQ2019 của Bộ Chính trị đã lập mục tiêu cụ thể đến năm 2030 sẽ hoàn thành xây dựng chính phủ số, với chủ trương, chính sách thúc đẩy chính phủ số trong các cơ quan Đảng, nhà nước, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị xã hội và chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 đặt ra mục tiêu kép vừa phát triển chính phủ điện tử, vừa phát triển kinh tế số, vừa hình thành các doanh nghiệp số Việt Nam có năng lực toàn cầu, đổi mới căn bản, toàn diện hoạt động quản lý, điều hành của Chính phủ và để thực hiện các mục tiêu cho chiến lược phát triển chính phủ số, nhiều vấn đề đang được đặt ra và tiếp tục nghiên cứu một cách khẩn trương, hiệu quả.
TS. Nguyễn Quỳnh Nga tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu
Phát biểu đề dẫn tại Hội thảo NGƯT.PGS.TS. Nguyễn Văn Hậu, Chánh Văn phòng Học viện Hành chính Quốc gia khẳng định Hội thảo “Thực trạng và những vấn đề đặt ra về thể chế, chính sách, tổ chức bộ máy, nguồn nhân lực, quy trình nghiệp vụ hành chính trong bối cảnh xây dựng chính phủ điện tử hướng tới chính phủ số ở Việt Nam” được tổ chức nhằm phục vụ đề tài khoa học cấp quốc gia, nghiên cứu cơ sở khoa học và thực tiễn của bộ máy, thể chế, chính sách, quy trình thực hiện nền hành chính phù hợp và chiến lược phát triển Chính phủ số đến năm 2030. Hội thảo tập trung thảo luận về các nội dung chủ yếu: (1) Khảo sát, đánh giá thực trạng, thể chế, chính sách, tổ chức bộ máy, nguồn nhân lực cũng như quy trình nghiệp vụ hành chính; (2) Nghiên cứu kinh nghiệm trong nước và quốc tế nhằm đề xuất giải pháp xây dựng chính phủ điện tử, hướng đến chính phủ số ở Việt Nam.
Trong bối cảnh này quản trị nhà nước có vai trò đặc biệt quan trọng với ý nghĩa thể hiện quyền lực chính trị để quản lý quốc gia, quản lý nguồn lực kinh tế phát triển bền vững. Năng lực quản trị quốc gia cần phải nâng tầm và đổi mới toàn diện cả về tư duy, phương thức quản lý để tạo ra sự thích ứng. Thay đổi này cần tiến hành đồng bộ cả về thể chế, chính sách, tổ chức bộ máy, nguồn nhân lực cũng như quy trình nghiệp vụ hành chính nhằm tạo nên sự đổi mới toàn diện của nền hành chính trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0, hướng đến xây dựng chính phủ điện tử và chính phủ số. Ở Việt Nam, trong thời gian qua, định hướng xây dựng chính phủ điện tử hướng tới chính phủ số đã được khẳng định trong các văn kiện của Đảng, các chương trình, chính sách của Chính phủ và được cụ thể hóa trong các văn bản pháp luật. Từng bước hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, chúng ta đã chứng kiến nhiều sự thay da đổi thịt, nỗ lực của Chính phủ, cũng như mỗi người công chức trong hành trình xây dựng chính phủ điện tử hiện đại hơn. Tuy nhiên vẫn còn không ít những bộn bề, khó khăn, những rào cản thách thức đến từ các yếu tố trụ cột của nền hành chính như hệ thống thể chế chưa hoàn thiện, thiếu đồng bộ, thiếu cơ chế liên thông. Việc tái cấu trúc, tối ưu hóa quy trình, dịch vụ cung cấp dịch vụ công trực tuyến của các bộ, ngành, địa phương lên cổng dịch vụ công quốc gia vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu. Hay tình trạng khai thác thông tin, dữ liệu vẫn còn phổ biến, dẫn đến sự trùng lặp, không thống nhất, giữa ứng dụng công nghệ thông tin với cải cách hành chính, cải cách thủ tục hành chính, đổi mới lề lối, phương thức làm việc chưa chú trọng công tác truyền thông và huy động tối đa nguồn lực xã hội trong hiện đại hóa, xây dựng phát triển chính phủ điện tử, chính phủ số.
NGƯT.PGS.TS. Nguyễn Văn Hậu, Chánh Văn phòng Học viện Hành chính Quốc gia phát biểu đề dẫn tại Hội thảo.
Mở đầu Hội thảo, Ông Lê Nguyễn Trường Giang, Viện trưởng Viện Chiến lược Chuyển đổi số đã đưa ra các yêu cầu về thể chế, bộ máy, nguồn nhân lực và quy trình hành chính thông qua bài tham luận với chủ đề “Kiến tạo nguồn nhân lực chất lượng đáp ứng các yêu cầu của tiến trình chuyển đổi từ Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số” bao gồm 8 vấn đề:
(1) Xây dựng đội ngũ có chất lượng, thích ứng hiệu quả về công nghệ thông tin
(2) Kết hợp giữa công nghệ với máy móc để làm việc
(3) Phải có đội ngũ công chức thích ứng được sự phát triển của đất nước trong thời gian tới
(4) Đội ngũ cán bộ công chức phải chuyển từ “tư hướng”
(5) Chất lượng của cán bộ công chức phải được nâng cao, đặc biệt về năng lực
(6)Cán bộ, công chức, viên chức phải đáp ứng yêu cầu và nhiệm vụ linh hoạt
(7) Đội ngũ cán bộ công chức phải thật sự nắm chắc, hiểu sâu về chuyển đổi số
(8) Chất lượng của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức chưa đạt
Ông Lê Nguyễn Trường Giang, Viện trưởng Viện Chiến lược Chuyển đổi số trình bày tham luận tại Hội thảo.
Trong bài tham luận “Chuyển đổi số - cơ hội và thách thức trong quá trình xây dựng Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số tại việt Nam”, TS. Nguyễn Văn Trúc, Cục Phát triển hị trường và Doanh nghiệp khoa học và công nghệ nhấn mạnh “Chính phủ điện tử là giai đoạn đầu của quá trình chuyển đổi số, tập trung vào việc số hóa các dịch vụ công hiện có. Chính phủ số là giai đoạn phát triển cao hơn, hướng tới việc xây dựng một chính phủ dựa trên nền tảng số liệu, sử dụng công nghệ tiên tiến để tạo ra các dịch vụ công mới và cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân. Chuyển đổi số sẽ giúp Chính phủ ngày càng cải thiện chất lượng công việc của cán bộ, công nhân viên chức, cải thiện dịch vụ công, giúp giảm ách tắc và phục vụ nhu cầu của người dân hiệu quả hơn. Chuyển đổi số cũng giúp doanh nghiệp tiết giảm được chi phí hoạt động bởi khả năng kết nối vô hạn của quá trình số hóa”. Câu chuyện về sự phối hợp giữa các chính quyền địa phương bao gồm tính minh bạch – trách nhiệm giải trình – sự tham gia.
TS. Nguyễn Văn Trúc, Cục Phát triển thị trường và Doanh nghiệp khoa học và công nghệ, trình bày tham luận tại Hội thảo.
Trong bài tham luận “Thực trạng và các vấn đề trong xây dựng Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số tại Thành phố Hồ Chí Minh”. ThS. Võ Thị Trung Trinh đã xác định các nhiệm vụ trọng tâm và giải pháp thực hiện hiệu quả chính quyền điện tử được Thành phố Hồ Chí Minh chú trọng. Bài tham luận cung cấp thêm các dữ liệu thực tế về lộ trình xây dựng chính phủ số của Thành phố từ việc tạo dựng môi trường pháp lý, chính trị, giải quyết vướng mắc về văn hóa số, hạ tầng số đến việc giải quyết những vấn đề khó khăn của nguồn nhân lực, vận dụng có hiệu quả kinh nghiệm của các quốc gia trên thế giới vào hoạt động chuyển đổi số.
ThS. Võ Thị Trung Trinh, Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số Thành phố Hồ Chí Minh, trình bày tham luận tại Hội thảo.
Đóng góp cho Hội thảo với tham luận có chủ đề “một số vấn đề đặt ra đối với nền hành chính nhà nước trong bối cảnh xây dựng chính phủ điện tử hướng tới chính phủ số tại Việt Nam hiện nay”, TS. Đinh Đức Thiện, Hiệu trưởng , Trường Bồi dưỡng Cán bộ Thông tin và Truyền thông khẳng định phát triển chính phủ điện tử hướng tới chính phủ số luôn được Đảng và nhà nước đặc biệt quan tâm. Theo TS. Đinh Đức Thiện việc xây dựng chính phủ số hiện nay đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức đặc biệt trong việc kết nối, hợp tác giữa các cơ quan chức năng; thu hút giữ chân các chuyên gia có trình độ cao trong khu vực; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thay đổi thói quen làm việc của đội ngũ công chức, viên chức đòi hỏi; hệ thống pháp lý về chính phủ điện tử vẫn đang trong quá trình hoàn thiện; nguồn lực về tài chính còn eo hẹp. Những vấn đề trên có thể gây cản trở, làm chậm quá trình triển khai, đưa chuyển đổi số đi vào đời sống.
TS. Đinh Đức Thiện, Hiệu trưởng, Trường Bồi dưỡng Cán bộ Thông tin và Truyền thông, trình bày tham luận tại Hội thảo.
Tâm đắc với chủ đề Hội hảo, PGS.TS. Huỳnh Văn Thới cho rằng vấn đề thể chế chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong xây dựng và phát triển chính phủ điện tử nên đặt lên hàng đầu. Môi trường pháp lý hiện nay vẫn chưa hoàn thiện và gặp nhiều khó khăn, vướng mắc bao gồm: chậm cụ thể hóa, chủ trương, chính sách; chưa đồng bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật. Theo PGS.TS. Huỳnh Văn Thới, việc rà soát tổng thể để cập nhật, bổ sung các quy định pháp lý trong nội bộ nề hành chính là vô cùng cần thiết.
PGS.TS. Huỳnh Văn Thới, nguyên Quyền Giám đốc Phân hiệu Học viện Hành chính Quốc gia tại Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu tại Hội thảo.
Trước yêu cầu của cải cách hành chính với mục tiêu xây dựng chính phủ điện tử, chính phủ số, các cơ quan nhà nước đều phải đẩy mạnh việc chuyển đổi số vào tổ chức điều hành và hoạt động của mình. Công tác văn phòng cũng không nằm ngoài lệ, chia sẻ dưới góc nhìn vi mô, với bài tham luận “Chuyển đổi số trong hiện đại hóa công tác văn phòng tại các cơ quan nhà nước hiện nay”, PGS.TS Tạ Thị Thanh Tâm, Trưởng khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng cho rằng trong bối cảnh chuyển đổi số, công tác văn phòng và hiện đại hóa công tác văn phòng đang đứng trước không ít cơ hội và cả thách thức trong việc thực hiện các quy trình, nghiệp vụ, chẳng hạn như công tác văn thư, lưu trữ, soạn thảo, ban hành văn bản, số hóa hồ sơ, tài liệu, quản lý hồ sơ,… Hiện thực hóa được cơ hội và vượt qua được các thách thức trong chuyển đổi số đối với hoạt động hiện đại hóa công tác văn phòng sẽ giúp cơ quan, tổ chức hoạt động hiệu quả, góp phần quan trọng vào cải cách hành chính của nền công vụ.
PGS.TS. Tạ Thị Thanh Tâm, Trưởng khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng trình bày tham luận tại Hội thảo.
Từ góc độ tiếp cận các thể chế, chính sách và quá trình ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động các cơ quan nhà nước, trong bài tham luận “một số kiến nghị tiếp tục hàn thiện thể chế, chính sách về chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong cơ quan nhà nước đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, hướng tới chính phủ số”, ThS. Nguyễn Đặng Phương Truyền, giảng viên khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng đã phân tích thực trạng thể chế liên quan và đề xuất một số giải pháp tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách về ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động các cơ quan nhà nước. Chia sẻ thêm về trải nghiệm việc ứng dụng chuyển đổi số vào thực tế cuộc sống, ThS. Nguyễn Đặng Phương Truyền cho rằng thể chế, chính sách về chính phủ điện tử hiện nay vẫn còn chưa đủ mạnh, chưa khuyến khích được sự tham gia ủng hộ từ phía người dân.
ThS. Nguyễn Đặng Phương Truyền,giảng viên khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng trình bày tham luận tại Hội thảo.
Dưới góc nhìn của nhà khoa học, thông qua tham luận “Bộ chỉ số đo lường, đánh giá chuyển đổi số ở Việt Nam và giải pháp nâng cao thứ tự xếp hạng cho Bộ, ngành, địa phương” NGƯT.PGS.TS. Nguyễn Thị Thu Vân cho rằng Kết quả đánh giá chuyển đổi số cấp bộ, cấp tỉnh giúp cung cấp bức tranh tổngthể về chuyển đổi số ở Việt Nam, đồng thời theo dõi, đánh giá, xếp hạng một cách thực chất, khách quan và công bằng kết quả thực hiện chuyển đổi số hằng năm của các bộ, tỉnh, thành phố để có giải pháp thúc đẩy trong thời gian tới, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực công ở nước ta.
NGƯT.PGS.TS. Nguyễn Thị Thu Vân trình bày tham luận tại Hội thảo.
Phát biểu bế mạc Hội thảo, NGƯT.PGS.TS. Nguyễn Văn Hậu cảm ơn các ý kiến đóng góp của các nhà nghiên cứu, nhà khoa học, đại biểu tham gia Hội thảo. Đây là những ý kiến rất quan trọng, thiết thực, có tính chất gợi mở để Ban Tổ chức Hội thảo tiếp thu, tổng hợp, định hướng nghiên cứu, hoàn thiện. Qua đó, có những tham vấn thiết thực, hiệu quả trong việc xây dựng cơ sở lý thuyết về thể chế, chính sách, tổ chức bộ máy, nguồn nhân lực, quy trình nghiệp vụ hành chính trong bối cảnh phát triển chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số ở nước ta hiện nay./.
Các đại biểu tham dự cùng chụp hình lưu niệm
